Audit digitale toegankelijkheid van website staatvanrijnmond.nl
Samenvatting
Wij hebben de website staatvanrijnmond.nl onderzocht tussen 1 en 4 oktober 2025. Op dit moment zijn 37 van de 55 succescriteria als voldoende beoordeeld. In dit rapport lees je wat er bij de overige 18 nog fout gaat, en hoe je dat kunt verbeteren.
Resultaat
In dit onderzoek hebben we alle 55 toegankelijkheidseisen (succescriteria) uit de norm WCAG 2.2 onderzocht. We hebben het onderzoek uitgevoerd volgens de onderzoeksmethode WCAG-EM.
Er is geen skiplink aanwezig op de pagina's, wat betekent dat gebruikers die met het toetsenbord navigeren geen vaste blokken met herhalende inhoud kunnen overslaan.
Wanneer een bezoeker op een klein scherm met het toetsenbord navigeert en het mobiele menu opent, kan deze vast komen te zitten binnen dit menu en niet naar andere interactieve elementen navigeren.
Op verschillende plaatsen is het kleurcontrast van de tekst te laag, zowel voor kleine tekst als voor elementen zoals de randen van knoppen en invoervelden. Dit maakt de inhoud moeilijk leesbaar voor mensen met een visuele beperking of kleurenblindheid.
Subwebsite(s) waarbij de HTML en/of het systeem afwijkt van de onderzochte website
De van derden afkomstige inhoud (wettelijke uitzondering voor de overheid)
Kaarten en kaartapplicaties.
De content van https://staatvanrijnmond.nl/viewer is onderzocht in een aparte audit die te vinden is op pagina https://audit.properaccess.nl/reports/202510_databank_staatvanrijnmond/
Basisniveau toegankelijkheidsondersteuning
Mozilla Firefox, versie 142
Google Chrome, versie 140
Apple Safari, versie 18
PAC software to test PDF
NVDA schermlezer in combinatie met Firefox
VoiceOver schermlezer in combinatie met Safari
Andere gangbare browsers en hulpapparatuur
Technologieën van de website
HTML
CSS
JavaScript
WAI-ARIA
SVG
PDF
Over dit onderzoek
Leeswijzer
Onze rapporten zijn anders. Bij het bespreken van de gevonden problemen volgen wij niet de structuur van de norm, maar die van jouw website of app. Hierdoor kun je gewoon per pagina of scherm aan de slag gaan. Wel zo makkelijk! Je vindt verderop een overzicht van alle pagina’s met problemen.
We geven je bij elk gevonden issue een paar voorbeelden, maar niet een complete lijst. Controleer zelf of het probleem ook nog op andere plekken voorkomt. Zie het rapport als een leidraad.
Gebruikte norm
Dit onderzoek laat zien in hoeverre de website op dit moment voldoet aan WCAG 2.2, niveau A en AA. WCAG staat voor Web Content Accessibility Guidelines. Dit is de internationale norm voor digitale toegankelijkheid. De Europese norm EN 301 549 bevat alle eisen van WCAG op niveau A en AA.
In dit rapport hebben we korte beschrijvingen van de succescriteria uit de norm opgenomen, met een algemene uitleg erbij. Wil je ze helemaal lezen? Bekijk dan de documentatie van WCAG.
Gebruikte onderzoeksmethode
We gebruiken de onderzoeksmethode WCAG-EM van het W3C. Het proces ziet er als volgt uit:
vaststellen wat binnen en buiten scope valt
vaststellen welke technologieën zijn gebruikt
steekproef (sample) samenstellen
steekproef onderzoeken
gevonden issues beschrijven
Het grootste deel van het onderzoek doen we met de hand. Voor een deel van de toegankelijkheidseisen gebruiken we automatische tools als ondersteuning, zoals axe-core en Chrome Developer Tools.
Belangrijk om te weten
Dit rapport helpt je om de toegankelijkheid van je website te verbeteren. Maar let op: het is geen definitieve, volledige lijst van alle aanwezige toegankelijkheidsproblemen. Dat zit zo:
Het is een steekproef
Ten eerste is het onderzoek gebaseerd op een steekproef. Die is op een betrouwbare manier genomen, en de meeste problemen zullen daardoor zeker aan het licht komen. Toch kan een probleem net buiten de steekproef vallen. Bij een volgend onderzoek kan het wel ontdekt worden.
Op basis van falsificatie
We beoordelen vanuit het principe van falsificatie. Dat houdt in dat we proberen te bewijzen dat iets niet waar is, in plaats van te bevestigen dat het klopt. ‘Voldoet’ betekent daarom dat we geen reden hebben gevonden om een punt af te keuren. Maar als we later wél een reden vinden, kan het alsnog worden afgekeurd.
Voortschrijdend inzicht
Het komt voor dat de beoordeling van een succescriterium op detailniveau verandert. De norm beschrijft namelijk niet élk mogelijk scenario. Samen met andere onderzoeksbureaus overleggen we hoe we met bepaalde situaties omgaan. Zo kan iets dat nu wordt afgekeurd, soms bij een volgend onderzoek worden goedgekeurd en andersom.
Oplossen leidt tot nieuw probleem
Ten slotte kan het gebeuren dat bij het oplossen van een probleem onbedoeld een nieuw toegankelijkheidsprobleem ontstaat. Dat komt dan bij een volgend onderzoek pas naar voren.
Er moet een manier zijn om delen van een pagina over te slaan, zoals het navigatiemenu en andere elementen die op meerdere pagina’s terugkomen. Je gebruikt hier een skiplink voor. Daarmee kun je vaste blokken met herhalende inhoud overslaan. Een skiplink moet de eerste link op de pagina zijn. Deze link mag verborgen zijn, maar moet zichtbaar worden zodra hij focus krijgt.
Oplossing:
Voeg een skiplink toe waarmee bezoekers herhalende delen van de pagina over kunnen slaan.
Zorg dat de skiplink:
de eerste link op de pagina is;
visueel verborgen is, maar zichtbaar wordt bij toetsenbordfocus;
naar de hoofdcontent van de pagina springt als de bezoeker de link activeert.
Elementen die toetsenbordfocus krijgen vallen onder sticky header
Impact: MediumType: TechniekWCAG: 2.4.11
Wanneer de website wordt verkleind naar een lagere resolutie, bedekt een vastgezette (sticky) header een deel van de paginainhoud. Terwijl interactieve elementen, zoals de link “Lees verder” onder “Nieuws”, nog steeds toetsenbordfocus krijgen, wordt de focusindicator verborgen achter de vastgezette header.
Hierdoor kunnen bezoekers die met het toetsenbord navigeren niet zien waar de toetsenbordfocus zich bevindt.
Zie deze sticky header ook op andere pagina’s: https://staatvanrijnmond.nl/mosaic/moi-dashboard/lucht, https://staatvanrijnmond.nl/mosaic/participanten-dashboard/basisinformatie en andere.
Oplossing:
Zorg ervoor dat de sticky header of footer geen interactieve elementen of hun focusindicatoren bedekt. Je moet hiervoor bijvoorbeeld de z-index aanpassen, elementen herpositioneren of de header/footer dynamisch verkleinen op kleinere schermen.
Er is een toetsenbordval
Impact: GrootType: TechniekWCAG: 2.1.2 EN:9.2.1.2
Wanneer een bezoeker op een klein scherm met het toetsenbord navigeert en het mobiele menu opent, kan deze vast komen te zitten binnen dit menu. Toetsenbordgebruikers kunnen niet uit het menu navigeren naar andere interactieve elementen op de pagina.
Door deze toetsenbordval kunnen bezoekers die alleen een toetsenbord gebruiken niet meer vrij door de pagina navigeren. Het gaat bijvoorbeeld om mensen met een motorische of visuele beperking. Dit maakt de website minder bruikbaar en minder toegankelijk.
Oplossing:
Zorg ervoor dat het altijd mogelijk is om met het toetsenbord de focus weer uit het menu te halen.
Onzichtbaar element krijgt toetsenbordfocus
Impact: KleinType: TechniekWCAG: 2.4.3EN: 9.2.4.3
Op een klein scherm komt de toetsenbordfocus terecht op een onzichtbaar interactief element na de menuknop.
De toetsenbordfocus mag niet terechtkomen op onzichtbare interactieve elementen (links, knoppen, formuliervelden). Als dat wel gebeurt, kan een bezoeker ze onbedoeld activeren.
Oplossing:
Zorg dat alleen elementen die zichtbaar zijn toetsenbordfocus kunnen krijgen en dat de focusvolgorde logisch is.
In de header van de website bevindt zich een zoekknop met een vergrootglaspictogram en de tekstalternatief “Open zoeken”. Deze knop opent de zoekbalk en verandert van uiterlijk naar de sluitknop. De functie verandert, maar het tekstalternatief blijft hetzelfde: “Open zoeken”.
Oplossing:
Zorg ervoor dat de toegankelijke naam van de knop verandert wanneer de functie van de knop verandert.
De status van het element wordt niet aangekondigd aan schermlezers
Wanneer de zoekknop in de header wordt geopend, verschijnt de zoekbalk. De zoekbalk staat boven de zoekknop in de code, en schermlezers worden niet op de hoogte gebracht dat dit element nu zichtbaar is. Wijzigingen in de status van dergelijke verborgen elementen moeten worden aangekondigd aan ondersteunende technologie.
Oplossing:
Zorg ervoor dat schermlezergebruikers op de hoogte worden gebracht van de status van de zoekknop. Dit kan worden gedaan door de knop een aria-expanded-attribuut te geven met de waarde “true”. Zorg ervoor dat dit aria-expanded-attribuut al aanwezig is wanneer de pagina wordt geladen, met de waarde “false”.
Op deze pagina’s staan elementen (grafieken, kaarten) die worden geleverd door een applicatie van een derde partij. Binnen de scope van deze audit worden slechts enkele toegankelijkheidsproblemen beschreven om de aard van de problemen te illustreren. Er is geen volledige audit van deze component uitgevoerd, aangezien deze is geïmplementeerd als een oplossing van een derde partij en buiten de controle van het ontwikkelteam van de website valt.
4.1.2 De knop heeft aria-haspopup, maar de pop-up mist de rol menu
In de header van deze pagina bevindt zich een knop met het label “Thema’s.” Deze knop opent een uitklapmenu. De knop heeft het attribuut aria-haspopup, maar het uitklapmenu heeft niet de rol menu. De aria-haspopup-status informeert gebruikers van ondersteunende technologie dat er een pop-up verschijnt. De rol van de pop-upcontainer geeft het type pop-up aan en zorgt ervoor dat ondersteunende technologie dit correct kan aankondigen. Zonder de rol menu begrijpen schermlezergebruikers niet dat ze met een menu interageren en weten ze niet welke toetsenbordinteracties of navigatie ze kunnen verwachten.
Oplossing:
Voeg role="menu" toe aan de dropdowncontainer.
Menuknop voor het mobiele menu heeft geen goed tekstalternatief
In de header van deze pagina bevindt zich een knop met het label “Thema’s.” Deze knop opent een uitklapmenu. In dit uitklapmenu worden submenu’s geopend door pijltjestoetsknoppen met toegankelijke namen “Toon onderliggende thema’s.”
Deze tekst beschrijft de functie van de knop niet voldoende, omdat het niet aangeeft van welk thema de onderliggende thema’s getoond worden. Bovendien verandert deze functie als het menu geopend is. Dan wordt de knop namelijk gebruikt om het menu weer te sluiten. Ook deze verandering van functie is niet terug te zien in de toegankelijke naam van de knop. Als een knop uit een afbeelding bestaat, moet het tekstalternatief van die afbeelding niet beschrijven wat op de afbeelding te zien is, maar wat de functie van de knop is. En als die functie verandert, moet het tekstalternatief mee veranderen (“menu openen" of "menu sluiten").
Oplossing:
Voeg een toegankelijke naam toe die de functie van de knop beschrijft, en zorg dat deze mee verandert als de functie van de knop verandert. Om de status aan te geven kan ook een aria-expanded-attribuut gebruikt worden.
Staat van submenu niet doorgegeven aan schermlezer
In de header van deze pagina bevindt zich een knop met het label “Thema’s.” Deze knop opent een uitklapmenu. In dit uitklapmenu worden submenu’s geopend door pijltjestoetsknoppen, maar een blinde bezoeker krijgt geen informatie over of het submenu geopend of gesloten is.
Als er een element is dat een submenu kan tonen of verbergen, moet ondersteunende software kunnen bepalen wat de status van dat submenu is (zichtbaar of verborgen).
Oplossing:
Je kunt hiervoor het aria-expanded-attribuut gebruiken.
De rand van de knop heeft te weinig contrast wanneer deze is geselecteerd
Impact: KleinType: TechniekWCAG: 1.4.11
In de header van deze pagina staat een knop met het label “Rijnmond”. In de gefocuste toestand heeft deze knop een blauwgroene rand (#01A9B5) met een contrastverhouding van 2,9:1. Dit is te laag; de verhouding moet minimaal 3,0:1 zijn.
Hetzelfde probleem (blauwgroene rand ten opzichte van de witte achtergrond) doet zich voor bij het schakelaarelement naast “Vergelijk met” wanneer dit is geactiveerd.
Oplossing:
Zorg dat het contrast tussen focusindicator en de achtergrond minimaal 3,0:1 is.
In de header van deze pagina staat een knop met het label “Rijnmond”. Deze knop opent een dialoogvenster. De sluitknop in dit venster heeft een blauwgroene kleur (#96D3D9) op een witte achtergrond. De contrastverhouding is te laag: 1,7:1.
Hierdoor kunnen bezoekers met een visuele beperking of kleurenblindheid het icoon niet (goed) zien. Er is wel een toegankelijk alternatief in de vorm van de knop met de tekst “Sluiten”.
Oplossing:
Gebruik een kleurencombinatie die voldoende contrast heeft. Het contrast dient minimaal 3,0:1 te zijn.
Kleurcontrast van tekst is te laag (tekst kleiner dan 19px)
In de header van deze pagina staat een knop met het label “Rijnmond”. Deze knop opent een dialoogvenster. In dit venster staat groene tekst (#01A9B5) op een witte achtergrond. De contrastverhouding is te laag: 2,9:1.
Oplossing:
Deze tekst is kleiner dan 19px, daarom moet het contrast met de achtergrondkleur minimaal 4,5:1 zijn. Op deze pagina staat een instructie die uitlegt hoe je kleurcontrast kan testen: https://properaccess.nl/hoe-test-ik-kleurcontrast/.
Knop heeft geen code die aangeeft dat er een popup opent
In de header van deze pagina staat een knop met het label “Rijnmond”. Deze knop opent een dialoogvenster, maar deze functionaliteit wordt niet aangegeven in de code.
Oplossing:
Voeg het attribuut aria-haspopup="dialog" toe aan de knop. Hierdoor weet hulpsoftware dat je met de knop een dialoogvenster opent.
In de header van deze pagina staat een knop met het label “Rijnmond”. Deze knop opent een modaal dialoogvenster, maar een schermlezer herkent dit venster niet als een dialoogvenster.
Schermlezers kunnen hierdoor niet doorgeven welke inhoud het dialoogvenster heeft.
Oplossing:
Voeg een role=”dialog” aan het dialoogvenster toe.
Tabbladen hebben niet de juiste ARIA-rollen
Impact: KleinType: TechniekWCAG: 4.1.2EN: 9.4.1.2
In de header van deze pagina staat een knop met het label “Rijnmond”. Deze knop opent een modaal dialoogvenster. Wanneer de knop “Gemeente” wordt geopend, verschijnen er twee knoppen: “Lijst” en “Kaart”. Deze knoppen gedragen zich als tabbladen. Wanneer een bezoeker op een tabtitel klikt, verschijnt er nieuwe inhoud. De vereiste rollen ontbreken.
Oplossing:
Voeg de juiste rollen toe. Je leest er meer over op https://www.w3.org/WAI/ARIA/apg/patterns/tabs/.
Knop heeft geen code die aangeeft dat er een popup opent
Impact: KleinType: TechniekWCAG: 4.1.2EN: 9.4.1.2
In de header van deze pagina staat een knop met het label “Rijnmond”. Deze knop opent een modaal dialoogvenster. Wanneer de knop “Gemeente” wordt geopend, verschijnen er twee knoppen: “Lijst” en “Kaart”. Wanneer “Kaart” wordt geopend, verschijnt de kaart. Onder de kaart staat een knop met een pictogram van een kaartmarkering. Deze knop opent een dialoogvenster, maar deze functionaliteit wordt niet aangegeven in de code.
Hetzelfde probleem doet zich voor bij de knop met het vergrootglaspictogram onder de grafieken.
Oplossing:
Voeg het attribuut aria-haspopup="dialog" toe aan de knop. Hierdoor weet hulpsoftware dat je met de knop een dialoogvenster opent.
Met het aria-expanded-attribuut kun je de toestand van het dialoogvenster (open of gesloten) aangeven ("true" of "false”). Let op: dit attribuut werkt alleen als beide acties (openen en sluiten) door dezelfde knop worden uitgevoerd.
Dialoogvenster heeft niet de juiste rol en geen toegankelijke naam
In de header van deze pagina staat een knop met het label “Rijnmond”. Deze knop opent een modaal dialoogvenster. Wanneer de knop “Gemeente” wordt geopend, verschijnen er twee knoppen: “Lijst” en “Kaart”. Wanneer “Kaart” wordt geopend, verschijnt de kaart. Onder de kaart staat een knop met een pictogram van een kaartmarkering. Deze knop opent een dialoogvenster met de titel “Gebied zoeken”. Dit dialoogvenster mist zowel een correcte ARIA-rol als een toegankelijke naam.
Schermlezers kunnen hierdoor niet doorgeven dat het om een dialoogvenster gaat, en wat de inhoud ervan is.
Oplossing:
Voeg role="dialog" toe aan het dialoogvenster, verwijs naar de kop met aria-labelledby, en gebruik aria-describedby om te verwijzen naar een element dat een beschrijving van de inhoud geeft.
De suggesties voor de zoekfunctie hebben niet de juiste rol
In de header van deze pagina staat een knop “Rijnmond”. Deze knop opent een modaal dialoogvenster. Wanneer de knop “Gemeente” wordt geopend, verschijnen er twee knoppen: “Lijst” en “Kaart”. Wanneer “Kaart” wordt geopend, verschijnt de kaart. Onder de kaart bevindt zich een knop met een pictogram van een kaartmarkering. Deze knop opent een dialoogvenster met de titel “Gebied zoeken”.
De zoekbalk in dit venster biedt tijdens het typen suggesties in een dropdownlijst en fungeert als een combobox. De vereiste ARIA-rol ontbreekt echter.
Oplossing:
Om deze zoekbalk toegankelijk te maken, voeg je het volgende toe:
role="combobox": voeg dit attribuut toe aan het invoerveld om aan te geven dat het een keuzelijst is.
aria-expanded: voeg dit attribuut toe aan het invoerveld om de status van de suggestielijst aan te geven. Stel aria-expanded="true" in als de lijst zichtbaar is en aria-expanded="false" als deze verborgen is.
er zijn meer attributen die nodig zijn om dit element toegankelijk te maken. Zie https://www.w3.org/WAI/ARIA/apg/patterns/combobox/ .
Deze attributen helpen hulpsoftware om de zoekbalk correct te herkennen en te gebruiken als een keuzelijst.
Op deze pagina staan naast de kruimelpad knoppen met pictogrammen voor delen en downloaden. Deze knoppen hebben submenu’s. Deze submenu’s hebben role="menu" op het ul-element en role="menuitem" op de li-elementen. Deze ARIA-rollen zijn in deze context onnodig en mogelijk problematisch.
Er zou veel moeten worden aangepast om het kloppend te krijgen, terwijl de lijst op zichzelf al toegankelijk is, zonder deze rol. Zo moeten de links op het eerste niveau nu role="menubar" krijgen, en de submenu’s role="menu". Doordat de submenu’s nu niet deze rol hebben, gaat er ook iets mis met de links in het submenu. De li-elementen hebben namelijk nu wel role="menuitem", maar het ul-element van het submenu heeft niet role="menu". Daardoor heb je nu een ul-element zonder li-elementen. Van de li-elementen is de standaard rol van ‘lijst item’ nu namelijk veranderd in menuitem.
Oplossing:
Het is beter om role="menu" en role="menuitem" hier achterwege te laten. Die zijn bedoeld voor andere, meer complexe toepassingen en niet voor een standaard menu op een website of een klein uitklapbaar element.
Een betere oplossing is om hier gewoon een geneste lijst (ul) te gebruiken. Bij de links met een uitklapmenu moet wel aria-haspopup="true" worden gebruikt. Als het uitklapmenu open is kan aria-expanded="true" gebruikt worden. Dit attribuut moet op false worden gezet als het menu gesloten is.
Op https://www.w3.org/WAI/ARIA/apg/patterns/menu/ staat wat er nodig is om een toepassing met role="menubar" te bouwen.
Op deze pagina komt de toetsenbordfocus terecht op onzichtbare interactieve elementen vóór de elementen in de footer.
De toetsenbordfocus mag niet terechtkomen op onzichtbare interactieve elementen (links, knoppen, formuliervelden). Als dat wel gebeurt, kan een bezoeker ze onbedoeld activeren.
Oplossing:
Zorg dat alleen elementen die zichtbaar zijn toetsenbordfocus kunnen krijgen en dat de focusvolgorde logisch is.
Volgorde toetsenbordfocus is niet logisch
Impact: KleinType: TechniekWCAG: 2.4.3EN: 9.2.4.3
Op deze pagina opent de knop “Meer info” extra informatie. De toetsenbordfocus verplaatst zich niet naar deze informatie, maar naar de downloadknop. Deze volgorde van toetsenbordfocus is niet logisch.
Als bezoekers met het toetsenbord door de website navigeren, moeten interactieve elementen zoals knoppen en links op een logische volgorde toetsenbordfocus krijgen. Logisch betekent dat het aansluit op de volgorde die de elementen hebben in de visuele vormgeving. Anders kunnen bezoekers die alleen een toetsenbord gebruiken, minder makkelijk door de pagina navigeren. Het gaat dan bijvoorbeeld om mensen met een motorische of visuele beperking of een leesstoornis.
Oplossing:
Zorg dat het activeren van de knop de toetsenbordfocus verplaatst naar het volgende logische element in de reeks.
Dialoogvenster heeft niet de juiste rol en geen toegankelijke naam
Impact: GrootType: TechniekWCAG: 4.1.2EN: 9.4.1.2
Op deze pagina bevindt zich in elke grafiek een knop met een pictogram van een vergrootglas. Deze knop opent een dialoogvenster. Dit dialoogvenster mist zowel een correcte ARIA-rol als een toegankelijke naam.
Schermlezers kunnen hierdoor niet doorgeven dat het om een dialoogvenster gaat, en wat de inhoud ervan is.
Oplossing:
Voeg twee attributen toe aan het dialoogvenster: een aria-label met een duidelijke beschrijving van de inhoud (aria-label="Beschrijving van de inhoud") en role="dialog".
Bezoekers die inzoomen tot 200% kunnen niet meer alle functies gebruiken
Op deze pagina zijn interactieve elementen in de kaart niet toegankelijk via het toetsenbord. De kaart kan zich bevinden onder “Kaartviewer bereikbaar” of “Kaartviewer lucht”.
Voorbeelden hiervan zijn een tooltip naast “Staat van Rijnmond lucht”, een zoekbalk en knoppen om door de kaart te navigeren. Toetsenbordgebruikers kunnen deze elementen niet bereiken of ermee interageren.
Oplossing:
Zorg ervoor dat de interactieve elementen ook toegankelijk zijn voor bezoekers die met het toetsenbord navigeren.
Op deze pagina hebben interactieve elementen in de kaart niet de juiste toegankelijke rol, bijvoorbeeld de knoppen voor inzoomen, afdrukken en verplaatsen.
Elk HTML-element heeft standaard een rol. Dit betekent dat het element bepaalde eigenschappen en functies heeft om informatie aan de bezoeker te geven of om informatie van de bezoeker te ontvangen. De rol bepaalt dus wat het element doet. Schermlezers en andere hulpmiddelen moeten de correcte rol van elk element op een webpagina kennen. Zo kunnen ze op een slimme manier met het element omgaan en aan de bezoeker uitleggen wat het element doet.
Oplossing:
Zorg dat de knop de juiste toegankelijke rol heeft. Gebruik bij voorkeur het button-element.
Op deze pagina verwijst de link “Ga naar thema” onder de kop “Gezonde regio” naar https://staatvanrijnmond.nl/mosaic/moi-dashboard/gezonde-regio.
Onder de kop “Klimaatbestendige regio” en onder de volgende koppen in de sectie “Thema’s” is een link met dezelfde linktekst aanwezig, maar deze verwijst naar een andere bestemming. Dit geldt voor alle links in deze sectie met dezelfde linktekst.
Er zijn dus meerdere links aanwezig op de pagina met dezelfde tekst, maar een verschillend linkdoel. Dit kan verwarrend zijn voor bezoekers.
Oplossing:
Zorg dat links met dezelfde tekst ook naar dezelfde bestemming leiden. Als het om een andere bestemming gaat, moet de linktekst ook anders zijn.
Op deze pagina bevatten meerdere links onder “Nieuws” de vage linktekst “Lees verder”. Deze tekst beschrijft de bestemming van de link niet duidelijk genoeg, wat verwarring kan veroorzaken, vooral voor gebruikers met cognitieve beperkingen of gebruikers van schermlezers.
Linkteksten die meerdere keren op een pagina voorkomen of nietszeggend zijn (zoals ‘lees meer’), geven de bezoeker geen duidelijke aanwijzingen over hun bestemming.
Oplossing:
Zorg dat duidelijk is waar een link naartoe leidt, bijvoorbeeld door een tekst als ‘lees meer’ aan te vullen met de paginatitel. Als visueel duidelijk is bij welk onderdeel de link hoort, kan deze aanvullende tekst visueel verborgen worden. Bijvoorbeeld: ‘lees meer (over het project)’ of ‘lees meer (in onze blog)’.
Op deze pagina opent de link “Download het rapport” onder de kop “CO2 Monitor Rotterdam 2023” een pdf-bestand. Onder de volgende kop “Uitleg scope benaderingen voor CO2-uitstoot” opent een link met dezelfde tekst een ander pdf-bestand. Hetzelfde geldt voor de volgende links “Download het rapport” op deze pagina.
Er zijn dus meerdere links aanwezig op de pagina met dezelfde tekst, maar een verschillend linkdoel. Dit kan verwarrend zijn voor bezoekers.
Oplossing:
Zorg dat links met dezelfde tekst ook naar dezelfde bestemming leiden. Als het om een andere bestemming gaat, moet de linktekst ook anders zijn. In dit geval heeft elke link een uniek title-attribuut, maar de toegankelijke naam wordt berekend op basis van de inhoud van de link.
Decoratieve afbeelding is niet verborgen voor schermlezers
Impact: KleinType: ContentWCAG: 1.1.1EN: 9.1.1.1
Op deze pagina heeft de decoratieve afbeelding op de achtergrond van de sectie “Bereikbare regio” het tekstalternatief “afbeelding_bereikbare regio”.
Een decoratieve afbeelding geeft geen extra informatie en moet daarom verborgen worden voor schermlezers.
Oplossing:
Je kunt dit op verschillende manieren bereiken:
Voor img-elementen gebruik je een leeg alt-attribuut: alt=””.
Voor svg-elementen zorg je dat ze óf een leeg title-element hebben, óf verborgen zijn via aria-hidden=”true”.
Met aria-hidden=”true” kun je decoratieve afbeeldingen verbergen voor schermlezers.
Kleurcontrast van tekst is te laag (tekst kleiner dan 24px en niet vetgedrukt)
Impact: MediumType: ContentWCAG: 1.4.3EN: 9.1.4.3
Deze pagina bevat kleurcombinaties van tekst en achtergrond met onvoldoende contrast. Zie de witte tekst op de gele achtergrond (#F1A33C) in de sectie “Toekomstbestendig laadplekken” (contrastverhouding van 2,1:1); de witte tekst op de blauwe achtergrond (#0087AC) in de secties “Beleid” en “Verkeersveiligheid en hinder als opgave” (contrastverhouding van 4,1:1); en de blauwe linkteksten (#0000EE) op de blauwe achtergrond onder “Beleid” (contrastverhouding van 2,3:1).
Oplossing:
Voor grote tekst moet de contrastverhouding minimaal 3,0:1 zijn, en voor normale tekst minimaal 4,5:1. Op deze pagina staat een instructie die uitlegt hoe je kleurcontrast kunt testen: https://properaccess.nl/hoe-test-ik-kleurcontrast/.
In legenda bij grafiek is alleen kleur gebruikt
Impact: MediumType: ContentWCAG: 1.4.1EN: 9.1.4.1
Op deze pagina staan interactieve infographics. In deze slides wordt kleur als enige manier gebruikt om informatie over te brengen.
Alleen als je de kleuren kunt zien en van elkaar kunt onderscheiden, zie je welke balk / lijn bij welke categorie in de legenda hoort. Dit probleem komt vaker voor in andere grafieken, bijvoorbeeld op pagina’s https://staatvanrijnmond.nl/mosaic/moi-dashboard/verkeersveiligheid, https://staatvanrijnmond.nl/content/handleiding en https://staatvanrijnmond.nl/mosaic/moi-dashboard/gezonde-regio.
Oplossing:
Je lost dit op door naast kleur bijvoorbeeld ook datalabels of verschillende soorten arcering te gebruiken.
Het type content in het iframe is niet beschreven in het title-attribuut
Impact: KleinType: ContentWCAG: 2.4.6EN: 9.2.4.6
Deze pagina bevat een iframe met het title-attribuut "geen beschrijving beschikbaar".
Iframes moeten een goede beschrijving hebben. Die zet je meestal in het title-attribuut van het iframe. Er moet in staan welk type inhoud het is (bijvoorbeeld een podcast of video), en waar het inhoudelijk over gaat. Deze beschrijving van de inhoud moet uniek en betekenisvol zijn. Door de beschrijving kunnen bezoekers met hulpsoftware beslissen of het de moeite waard is om de inhoud van het iframe te verkennen.
Oplossing:
Verander de tekst van het title-attribuut zodat duidelijk is welk type inhoud het iframe bevat, en waar het inhoudelijk over gaat.
Op deze pagina staan grafieken. De grijze balk (#D7D7D7) heeft onvoldoende contrast met de witte achtergrond. De contrastverhouding is 1,4:1. De felgroene kleur (#90BE23) en de blauwe kleur (#00A9B5) in de grafiek “Verkeersongevallen binnen/buiten bebouwde kom” hebben ook onvoldoende contrast met de achtergrond. De contrastverhouding is 2,2:1 bij de groene kleur en 2,9:1 bij de blauwe kleur. Deze kleuren kunnen ook in andere grafieken voorkomen. Als er daarnaast ook een getal zichtbaar is, wordt die informatie beschouwd als een toegankelijke alternatieve weergave.
Oplossing:
Zorg dat het contrast tussen informatieve elementen van een grafiek minimaal 3,0:1 is, zodat bezoekers ze van elkaar kunnen onderscheiden. Controleer of alle kleuren in de grafiek voldoende contrast hebben.
Op deze pagina staat aan het einde van het artikel een gegevenstabel. De juiste opmaak ontbreekt.
Een gegevenstabel heeft een rij of kolom met koppen die gerelateerd zijn aan gegevens in de tabel. Alleen met de juiste opmaak kunnen schermlezers deze relatie aan de gebruiker overbrengen.
Oplossing:
Zet de koppen in th-elementen en de gegevens in td-elementen.
Op deze pagina heeft in het menu onder “Veelgestelde vragen” de actieve link (naar de huidige pagina) een duidelijke visuele aanduiding, maar deze aanduiding is niet aanwezig in de code.
Bezoekers die de pagina laten voorlezen, hebben daardoor geen toegang tot deze informatie.
Oplossing:
Zorg voor een andere manier om deze informatie over te dragen, zodat ook slechtziende of blinde bezoekers dit kunnen begrijpen. Voeg bijvoorbeeld aria-current="true" toe aan de actieve link. Andere opties zijn een h1-kop met dezelfde tekst als het menu-item, of het gebruik van de paginatitel (title).
De woorden ‘links’ of ‘rechts’ zijn gebruikt om een locatie op de pagina aan te duiden
Impact: MediumType: ContentWCAG: 1.3.3EN: 9.1.3.3
Op deze pagina wordt in een instructie de term “links” of “rechts” gebruikt om de locatie van een element aan te geven.
Voor bezoekers die de website in een indeling met één kolom bekijken, kunnen dergelijke instructies verwarrend of nutteloos zijn, omdat de visuele locatie van de elementen verschilt per schermgrootte of indeling.
Oplossing:
Vermijd in instructies het gebruik van termen die een locatie aangeven zoals ‘links’ en ‘rechts’ als de lay-out van de pagina kan veranderen. Gebruik in plaats daarvan meer context-specifieke beschrijvingen, zoals ‘boven de afbeelding’ of ‘onder de kop’, of geef alternatieve instructies voor andere weergaves.
Alternatieve tekst van een informatieve afbeelding is leeg
Impact: MediumType: ContentWCAG: 1.1.1EN: 9.1.1.1
Op deze pagina staat onder het kopje 'Dashboard' een informatieve afbeelding met een leeg alt-attribuut.
Afbeeldingen die informatie overdragen moeten een tekstalternatief hebben. De alternatieve tekst mag dus niet leeg zijn. Hierdoor kan een schermlezer de informatie uit de afbeelding overbrengen aan een blinde bezoeker.
Oplossing:
Voeg een beschrijvende alternatieve tekst toe aan het alt-attribuut.
Op deze pagina, onder “Bevolkingsdichtheid”, krijgen de zoom- en downloadknoppen een zwarte focusrand wanneer ze met het toetsenbord worden geselecteerd. Het contrast tussen deze focusrand en de blauwe achtergrond is 1,3:1.
Momenteel is het voor mensen met een visuele beperking of kleurenblindheid lastig of zelfs onmogelijk om de focus te zien.
Oplossing:
Gebruik voor de focusindicator een kleur met een contrast van minimaal 3,0:1 met de achtergrond.
Er is een toetsenbordval
Impact: GrootType: TechniekWCAG: 2.1.2 EN:9.2.1.2
Wanneer een bezoeker met het toetsenbord achterwaarts navigeert vanuit de footer, kan deze vast komen te zitten binnen de link “Meldingen” en het zoommenu in de sectie “Vertrek”. Toetsenbordgebruikers kunnen niet uit dit menu navigeren naar andere interactieve elementen op de pagina.
Door deze toetsenbordval kunnen bezoekers die alleen een toetsenbord gebruiken niet meer vrij door de pagina navigeren. Het gaat bijvoorbeeld om mensen met een motorische of visuele beperking. Dit maakt de website minder bruikbaar en minder toegankelijk.
Oplossing:
Zorg ervoor dat het altijd mogelijk is om met het toetsenbord de focus weer van deze elementen weg te halen.
Problemen in de header, grafieken en andere algemene kwesties zijn al beschreven onder ‘Algemene knelpunten’. Problemen met contrast en achtergrondafbeeldingen zijn beschreven in andere hoofdstukken.
Decoratieve afbeeldingen hebben automatisch gegenereerde alt-tekst
Impact: KleinType: MediumWCAG: 1.1.1EN: 9.1.1.1
In dit pdf-document is de decoratieve afbeelding op de achtergrond van de sectie “Gezonde Regio” onjuist getagd als figuur met de automatisch gegenereerde beschrijving “Afbeelding_gezonde regio”.
Deze beschrijving voegt niets toe aan de pagina, want de afbeelding is decoratief. Daarom mag je hier niet de Figure-tag voor gebruiken.
Oplossing:
Verander de afbeeldingen in een artefact.
Informatieve afbeelding is als achtergrondafbeelding geplaatst
Pagina's 1 en 2 van dit pdf-document bevatten grafieken als artefacten.
Afbeeldingen die als artefact zijn toegevoegd, zijn niet zichtbaar voor schermlezers. De informatie in deze afbeeldingen is daardoor niet toegankelijk voor bezoekers die de tekst laten voorlezen. Informatieve afbeeldingen moeten via een Figure-tag worden geplaatst en een alternatieve tekst krijgen die de afbeelding duidelijk beschrijft.
Voor complexe afbeeldingen, zoals grafieken, infographics of diagrammen met veel informatieve inhoud, is alleen een alternatieve tekst niet voldoende; er is een lange tekstalternatief nodig.
Oplossing:
Voeg de afbeeldingen toe met de Figure-tag en geef ze een alternatieve tekst. Een korte beschrijving (alt-tekst) moet worden toegevoegd om de aanwezigheid en locatie van een meer gedetailleerde, lange beschrijving aan te geven. De lange beschrijving kan als tekst op dezelfde pagina worden geplaatst, maar ook op een andere pagina of in een downloadbaar bestand.
Grafieknummers zijn gemarkeerd als geïsoleerde waarden zonder context
Impact: MediumType: ContentWCAG: 1.3.1EN: 9.1.3.1
Op pagina’s 1 en 2 van dit pdf-document staan grafieken. Elk getal in de grafiek (bijvoorbeeld 147, 109, 52) is afzonderlijk opgemaakt met div-tags, zonder logische samenhang, labels of context voor schermlezers.
Oplossing:
Zorg ervoor dat alle waarden uit de grafiek programmatisch worden gekoppeld aan hun betekenis en context voor schermlezers, of verberg ze in de code en neem ze op in de korte of lange beschrijving van de afbeelding.
Informatieve afbeeldingen hebben geen alt-tekst
Impact: MediumType: ContentWCAG: 1.1.1EN: 9.1.1.1
Op pagina 2 van dit pdf-document, onder “Mate waarin de omgeving uitnodigt tot bewegen”, staat een informatieve afbeelding zonder tekstalternatief (alt-tekst).
Afbeeldingen die met de Figure-tag zijn geplaatst, moeten altijd een beschrijving (alt-tekst) hebben. De Figure-tag is alleen bedoeld voor informatieve afbeeldingen. Schermlezers lezen de alt-tekst voor, zodat blinde bezoekers ook alle informatie tot zich kunnen nemen. Omdat de alternatieve tekst nu ontbreekt, lezen schermlezers alleen “afbeelding” voor. Blinde bezoekers kunnen hierdoor het gevoel krijgen dat ze inhoud missen.
Voor complexe afbeeldingen zoals grafieken, infographics of diagrammen met veel informatieve inhoud is alleen een tekstalternatief (alt-tekst) niet voldoende; een lange beschrijving is nodig.
Oplossing:
Voeg alternatieve tekst en een uitgebreide beschrijving toe aan deze informatieve afbeelding.
Kleurcontrast van kleine tekst is te laag
Impact: MediumType: ContentWCAG: 1.4.3En: 9.1.4.3
In dit pdf-document staat witte tekst die begint met “Waarom DCMR is opgericht: van crisis naar verbetering” op een oranje achtergrond (#F1A33C). De kleurcontrastverhouding is te laag: 2,1:1.
Oplossing:
Voor grote tekst moet de contrastverhouding minimaal 3,0:1 zijn, voor normale tekst minimaal 4,5:1.
Alleen kleur gebruikt in legenda bij grafiek
Impact: MediumType: ContentWCAG: 1.4.1En: 9.1.4.1
In dit pdf-document wordt op pagina’s 1 en 2 kleur als enig middel gebruikt om informatie over te brengen. Zie de legenda en de balken in de grafiek.
Alleen mensen die de kleuren kunnen zien en van elkaar kunnen onderscheiden zien welke balk / lijn bij welke categorie in de legenda hoort.
Oplossing:
Gebruik naast kleur bijvoorbeeld ook verschillende soorten arcering.
Kleurcontrast tussen lijnen of balken in grafiek is niet voldoende
In dit pdf-document wordt op pagina’s 1 en 2 in de grafieken een grijze kleur (#D7D7D7) gebruikt voor de balken. Het contrast tussen deze kleur en de witte achtergrond is onvoldoende. De contrastverhouding is 1,4:1.
Oplossing:
Zorg dat het contrast tussen informatieve elementen van een grafiek minimaal 3,0:1 is, zodat bezoekers ze van elkaar kunnen onderscheiden. Controleer of alle kleuren in de grafiek voldoende contrast hebben.
PDF DCMR_CO2_Monitor_Rotterdam_2023
Link naar pagina:< https://staatvanrijnmond.nl/rapportages>
Dit pdf-document heeft geen titel in de bestandseigenschappen.
Zelfs als er een titel op de eerste pagina staat, moet je in de PDF-instellingen ook een documenttitel instellen. Als je een pdf opent in een pdf-lezer (zoals Adobe Acrobat of een browser), zie je de bestandsnaam meestal bovenaan in de titelbalk, bijvoorbeeld document123.pdf. Maar als je een documenttitel in de pdf-metadata instelt, dan wordt die titel in plaats van de bestandsnaam getoond. Dit maakt het document toegankelijker voor bezoekers met verschillende beperkingen. Zij kunnen dan snel en gemakkelijk zien of het document relevant is.
Los het op in Adobe Acrobat:
Open het pdf-document in Adobe Acrobat.
Ga naar Bestand > Eigenschappen.
Ga naar het tabblad Beschrijving.
Vul in het veld Titel een beschrijvende titel in, bijvoorbeeld:
"Rapport: Bevolkingscijfers 2023".
Klik op OK en sla het bestand op.
Structuur van pdf-document is niet in codes vastgelegd
Impact: GrootType: ContentWCAG: 1.3.1EN: 9.1.3.1
Dit pdf-document bevat geen codes, waardoor de inhoud niet toegankelijk is voor schermlezers.
Bovendien kunnen wij de pdf hierdoor niet volledig onderzoeken. Het gaat om alle succescriteria die met de pdf-codelaag te maken hebben, zoals semantische koppen en alternatieve teksten bij afbeeldingen. Als je dit oplost, is het dus mogelijk dat er nieuwe toegankelijkheidsproblemen ontstaan die nu nog niet aan het licht zijn gekomen.
Oplossing:
Voeg codes toe aan het document die de structuur van het document weergeven.
Kleurcontrast van kleine tekst is te laag
Impact: MediumType: ContentWCAG: 1.4.3EN: 9.1.4.3
In dit pdf-document staat op pagina’s 1 en 2 groene tekst ( #77B82D) op een witte achtergrond. De kleurcontrastverhouding is te laag: 2,4:1.
Oplossing:
Voor grote tekst moet de contrastverhouding minimaal 3,0:1 zijn, voor normale tekst minimaal 4,5:1.
Alleen kleur gebruikt in legenda bij grafiek
Impact: MediumType: ContentWCAG: 1.4.1EN: 9.1.4.1
In dit pdf-document wordt op pagina’s 3, 4, 9, 11, 13 en 14 in de grafieken kleur gebruikt om informatie over te brengen. Zie de legenda en de balken in de grafieken.
Alleen mensen die de kleuren kunnen zien en van elkaar kunnen onderscheiden zien welke balk / lijn bij welke categorie in de legenda hoort. Dit kan opgelost worden door naast kleur bijvoorbeeld ook verschillende soorten arcering te gebruiken.
Oplossing:
Gebruik naast kleur bijvoorbeeld ook verschillende soorten arcering.
Op deze pagina staat een formulier met invoervelden. De contrastverhouding tussen de grijze rand (#D6D6D6) van deze velden en de achtergrond van de pagina is 1,5:1.
Oplossing:
De randen van interactieve elementen zoals invoervelden moeten minimaal een contrast van 3,0:1 hebben met de achtergrond.
Foutmelding is een instructie in plaats van een uitleg over de fout
Impact: KleinType: ContentWCAG: 3.3.1EN: 9.3.3.1
Op deze pagina verschijnt in het formulier een foutmelding met de tekst “Een e-mailadres is verplicht” wanneer het formulier wordt verzonden zonder dat er inhoud is ingevuld.
Dit is een instructie, geen foutmelding. Een goede foutmelding maakt duidelijk dat er een fout is gemaakt, en geeft aan waar de fout zit.
Wanneer een bezoeker wel iets invoert in het e-mailveld, maar geen geldig e-mailadres, verschijnt de melding “Vul een geldig e-mailadres in, bijvoorbeeld john.smith@example.com”. Dit is echter een instructie in plaats van een foutmelding.
Hetzelfde geldt voor andere invoervelden in dit formulier.
Oplossing:
Pas de foutmelding aan, zodat de bezoeker weet wat er fout is.